RASTER

Malarstwo jest dla Izy Opiełki formą porządkowania chaotycznej rzeczywistości. Jej uwodzące wzrok, abs­trakcyjne obrazy są wynikiem przemyślanego procesu. To swego rodzaju analogowy algorytm, który prze­twarza spon­taniczny, rysun­kowy szkic w wyrafinowane, wielowar­stwowe kom­pozycje o zróźnicowanych fak­turach i tonach barw­nych. Ten proces zapisuje się na powierzchni obrazów, a kolejne jego fazy można z niej odczytać. Wspólnym mianow­nikiem naj­now­szych obrazów Opiełki jest nie tylko tech­nika, ale przede wszyst­kim niepokojące odczucie fragmentaryczności świata i infor­macji, którymi jesteśmy otoczeni. Psychofizjologiczna potrzeba porządku przekłada się na obrazy o ograniczonej do szarości skali barw­nej, malowane za pomocą wyłącznie dwóch farb – bieli tytanowej i czerni kost­nej. Istotą procesu jest tu budowanie struk­tur, te zaś powstają poprzez powielenie pier­wot­nego, odręcznego motywu. Wielo­krotne, ryt­miczne powtórzenie przy­pad­kowego komunikatu wprowadza porządek. Ta ambiwalen­cja tworzy wyjątkowe napięcie. Zestawione razem, obrazy Opiełki tworzą pulsujące archiwum abs­trak­cyj­nych impulsów. Ich mechaniczna powierzchowność gra z zaskakująco zmysłowym ruchem poszczególnych motywów. Rytm życia staje się ważniejszy od kształtu rzeczy.

W tym roku po raz pierw­szy bierzemy udział w wystawowo-​targowym projek­cie Basel Social Club w Bazylei (14-20 czerwca). Tytuł, a zarazem prze­wodni temat tegorocz­nej edycji to “The Office”, zaś miej­scem akcji będzie biurowiec w okolicach głównego dworca kolejowego. Raster zaprezen­tuje naj­now­sze prace Izy Opiełki i Janka Simona.

Nabierać powietrze w usta można w różnych sytuacjach: aby nadmuchać balon, albo żeby nie powiedzieć zbyt wiele, ale też przystępując do sztucznego oddychania. Z wszyst­kimi tymi przy­pad­kami mamy do czynienia na naj­now­szej wystawie Oskara Dawic­kiego. Jej materią jest przede wszyst­kim powietrze, jego brak, a nawet nad­miar. Naj­now­sze prace Dawic­kiego krążą nieodwołalnie wokół kwestii geniuszu i próżności jako dwóch stron jednej monety – losu artysty. Jeśli geniusz gwaran­tuje nieśmiertelność to próżność bywa dla sztuki zabójcza. Per­for­matywne doświadczenie autora nakazuje mu pochylić się nad tymi wrażliwymi kwestiami przez pryzmat fizyki doświadczalnej. Jak tchnąć wieczne życie w gasnące ciało artysty? Tłocząc powietrze do ust albo podgrzewając dłonie? Dawicki próbuje jed­nego i drugiego. Mierzy ciężar sławy i oblicza artystycz­nej biedy. Wystawia na pokaz odlaną w mosiądzu „Lewą rękę Chopina”, a w sekret­nym „Poet’s room” płaci pisarce absur­dal­nie wysoką cenę za napisany dla siebie wiersz. W „Poetyce selekcji” odmalowuje tragizm artystycz­nych hierar­chii, które wynikają nie z miłości do sztuki lecz z nieugiętej aryt­metyki. Poezja, jako dziedzina, która przynosi wiele sym­bolicz­nej sławy, ale mało pieniędzy, jest tu metaforą sztuki, którą Dawicki chciałby uratować. Uratować sztukę albo przy­naj­mniej ocalić artystki i artystów, a przede wszyst­kim jed­nego artystę – w swoim własnym ciele. Wystawa „Usta usta” to zarazem zbiór spek­takular­nych rekwizytów, które w życiowy per­for­mans Dawic­kiego wnoszą świeżą dawkę szczerej rozpaczy.

Najnowsza wystawa Karoliny Jabłońskiej odsłania reflek­syjne oblicze jej artystycz­nej osobowości. Krajobraz, upływający czas i zbiór znaczących rekwizytów tworzą tu niemal filmową narrację, pozbawioną jednak wyraźnej dominanty. Jest to nawet świat na swój sposób irytujący. Pochmurna pogoda, niepokojące wiadomości, które z dnia na dzień tracą znaczenie, roz­proszenie, a w efek­cie stan wycofania – to wszystko brzmi jak zapis współczesnej kon­dycji społecznej i towarzyszących nam emocji. Czy i jak można to namalować? Jabłońska gra tu skalami – łączy roz­mach i monumen­talizm pejzażu ze skupieniem na detalach, z pozoru przy­pad­kowych uryw­kach rzeczywistości, podglądanych z intym­nej bliskości. Wielka nar­racja prze­plata się z prywat­nymi notat­kami. Późne lato nie jest tu słoneczne, ani specjal­nie ciepłe. Zamiast leniwych nitek pajęczyn opadają duże, szkliste krople wody. W nich, jak w szkle powiększającym i jak we łzach, świat wydaje się jesz­cze bar­dziej dramatyczny, bliski i odległy zarazem, skon­den­sowany do lapidar­nych pra­sowych nagłówków ulatujących na wietrze. Ktoś jest już spakowany, ktoś już wyjechał, wybrzmiał „The End”, ale jakaś siła ciągle trzyma nas przed ekranem. To siła obrazu, w którym można być jednocześnie i widzem, i bohaterem.

Najnowsza wystawa Karoliny Jabłońskiej odsłania reflek­syjne oblicze jej artystycz­nej osobowości. Krajobraz, upływający czas i zbiór znaczących rekwizytów tworzą tu niemal filmową narrację, pozbawioną jednak wyraźnej dominanty. Jest to nawet świat na swój sposób irytujący. Pochmurna pogoda, niepokojące wiadomości, które z dnia na dzień tracą znaczenie, roz­proszenie, a w efek­cie stan wycofania – to wszystko brzmi jak zapis współczesnej kon­dycji społecznej i towarzyszących nam emocji. Czy i jak można to namalować? Jabłońska gra tu skalami – łączy roz­mach i monumen­talizm pejzażu ze skupieniem na detalach, z pozoru przy­pad­kowych uryw­kach rzeczywistości, podglądanych z intym­nej bliskości. Wielka nar­racja prze­plata się z prywat­nymi notat­kami. Późne lato nie jest tu słoneczne, ani specjal­nie ciepłe. Zamiast leniwych nitek pajęczyn opadają duże, szkliste krople wody. W nich, jak w szkle powiększającym i jak we łzach, świat wydaje się jesz­cze bar­dziej dramatyczny, bliski i odległy zarazem, skon­den­sowany do lapidar­nych pra­sowych nagłówków ulatujących na wietrze. Ktoś jest już spakowany, ktoś już wyjechał, wybrzmiał „The End”, ale jakaś siła ciągle trzyma nas przed ekranem. To siła obrazu, w którym można być jednocześnie i widzem, i bohaterem.